E-fatura iptal portalı üzerinden temel faturaya itiraz ettik ancak karşı taraf 8 gün içinde portalden onay vermediği için red işlemi iptal oldu. Bu faturayı iade faturası kesmeden nasıl muhasebeleştirebiliriz?
3 Cevap Nasıl Uygulanır?
GİB E-Fatura İptal/İtiraz Bildirim Portalı üzerinde başlatılan itiraz taleplerinin geçerlilik kazanabilmesi için, satıcı firmanın 8 günlük yasal süre içinde mali mühür veya e-imza ile portale giriş yaparak bu talebi onaylaması şarttır.
Süre geçtiğinde talep sistem tarafından otomatik olarak düşürülür ve fatura GİB kayıtlarında yasal olarak geçerli bir belge statüsünü korur.
Karşı taraf iade faturası kesmenizi kabul etmiyorsa veya siz iade düzenlemek istemiyorsanız izlenmesi gereken adımlar şunlardır:
- Harici İtiraz Yollarının İspatı: Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 18/3 maddesi uyarınca fatura itirazları sadece GİB portalı ile sınırlı değildir. Faturanın tebliğ tarihinden itibaren 8 gün içinde Noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla veya Kayıtlı Elektronik Posta (KEP) sistemi üzerinden satıcıya itiraz edilmiş olması hukuken faturayı hükümsüz kılar. Eğer bu 8 günlük süre içinde KEP veya Noter ile itiraz ettiyseniz, bu belge tevsik edici yasal delildir.
- Muhasebeleştirme Kaydı: Faturayı doğrudan BA bildirimine dahil edip KDV'sini (191) indirim konusu yapmanız doğru değildir; çünkü fiili bir mal/hizmet alımı yoktur. İtiraz evrakınızı (Noter/KEP belgesi) muhasebe fişine bağlayarak faturayı nazım hesaplarda (900'lü hesaplar) izleyebilir veya kayıtlara hiç intikal ettirmeyebilirsiniz. Ancak çapraz denetimlerde GİB sisteminde fatura onaylı göründüğü için vergi dairesinden gelebilecek izahat yazılarına karşı Noter/KEP itiraz belgenizi dosyanızda hazır bulundurmalısınız.
- Alternatif Kayıt: Eğer fatura mecburen kayıtlara alınacaksa, 320 Satıcılar hesabına alacak, 127/136 Şüpheli/İtiraz Edilen Alacaklar veya doğrudan Kanunen Kabul Edilmeyen Gider (KKEG) olarak borç kaydedilmeli; KDV kesinlikle indirim konusu yapılmamalıdır. Karşı tarafla mutabakat sağlanamadığı sürece bu bakiye cari hesapta kapatılmamalıdır.
Portaldan onay verilmeyen faturalar GİB nezdinde geçerli kaldığı için iade faturası kesilmeden kayıtlardan düşülmesi risklidir. Eğer 8 günlük süre içinde Noter veya KEP yoluyla resmi itirazda bulunduysanız, faturayı muhasebe kayıtlarınıza almayıp bu itiraz evrakını dosyalayabilirsiniz. Resmi bir harici itirazınız yoksa faturayı kayıtlara alıp KDV'sini indirmemek ve hukuki takip başlatmak tek güvenli yoldur.
GİB e-Fatura İptal/İtiraz Portalından yapılan itiraz karşı tarafça 8 günde onaylanmazsa talep hükümsüz kalır. Bu durumda alıcı faturayı muhasebe kayıtlarına almamalı ve derhal TTK m. 18/3 gereğince KEP üzerinden faturanın reddedildiğini bildirmelidir. İade faturası kesilmesi faturanın kabul edildiği anlamına geleceğinden kabul edilmeyen teslimler için iade faturası kesilmemelidir.